O Brandonie Sandersonie słów kilka

2026-05-29

Są autorzy, którzy wydają książkę raz na dekadę. I jest Brandon Sanderson.

Mogę śmiało powiedzieć, że Brandon Sanderson to jeden z najbardziej wpływowych współczesnych autorów fantasy. Sanderson jest znany z rozbudowanych światów i spójnych systemów magii. Sławę przyniosło mu przede wszystkim ukończenie cyklu „Koło Czasu” (po śmierci Roberta Jordana), ale nie oszukujmy się, twórca m.in. „Z mgły zrodzony” po prostu umie pisać.

Najbardziej znanym dziełami Sandersona jest „Z mgły zrodzony” i „Archiwum Burzowego Światła”. Jeśli chodzi o „Archiwum…”, jest to monumentalna saga, której akcja rozgrywa się na planecie Roshar, świecie pełnym burz oraz magicznych rytuałów. To co jest charakterystyczne dla Sandersona to wprowadzanie skomplikowanej polityki w swoich dziełach. Dodatkowo autor wyróżnia się tym, że każda jego historia opiera się na jasno określonych zasadach magii, magii nietuzinkowej.

Przykładowo w „Rytmatyście” magia polega na rysowaniu kredą geometrycznych figur i linii, które ożywają oraz służą do obrony, ataku albo tworzenia magicznych istot. Najważniejszą rolę odgrywa precyzja i znaczenie symboli, ponieważ siła rytmatysty zależy bardziej od umiejętności oraz koncentracji i znajomości zasad niż od samej mocy (Chciałabym tutaj zaznaczyć, jak bardzo ubolewam, że ta książka nie doczekała się kontynuacji, ponieważ opowieść rytmatysty to jedna z oryginalniejszych pozycji, jakie czytałam).

„Z Mgły Zrodzony”z kolei eksploruje motywy rewolucji, władzy i wolności. System magiczny (Allomancja) oparty na spalaniu metali w organizmie, gdzie każdy metal daje użytkownikowi konkretną zdolność. Większość Allomantów potrafi używać tylko jednego metalu i nazywana jest Mglistymi, natomiast wyjątkowo rzadcy Zrodzeni z Mgły mogą korzystać ze wszystkich metali. Metale dzielą się na różne grupy, a ich moce obejmują między innymi zwiększanie siły, wyostrzanie zmysłów, wpływanie na emocje czy manipulowanie metalowymi przedmiotami poprzez ich odpychanie i przyciąganie.


Warto zerknąć na serię Skyward, która pokazuje, że Brandon Sanderson równie dobrze odnajduje się w science fiction. Seria łączy dynamiczne walki kosmiczne z historią dojrzewania, stopniowo przechodząc od młodzieżowej przygody do opowieści o propagandzie, strachu i wolności. Choć seria jest lżejsza i bardziej przystępna niż jego książki z Cosmere, nadal oferuje emocjonalną stawkę i rozbudowane tło świata.

Wiele tytułów Sandersona należy do tak zwanego Cosmere. To ogromne uniwersum fantasy, w którym różne historie i światy są ze sobą ukrycie połączone, np. dziejąc się na różnych planetach albo w różnych liniach czasowych. Każda seria ma własnych bohaterów i zasady magii, ale wszystkie należą do jednego większego świata. Książki można czytać osobno, choć z czasem pojawiają się wspólne postacie i wydarzenia.

Sanderson jest tak poczytny, ponieważ jego książki oferują epickość, skomplikowane intrygi, bohaterów i emocjonalność. Sanderson słynie też z mocnych finałów, wybuchów i plot twistów. Dzięki regularnemu wydawaniu książek i aktywnemu kontaktowi z fanami zbudował jedną z największych współczesnych społeczności fantasy. I chwała mu za to.

Tekst, grafika: Barbara Zimoch