Tegoroczna odsłona Nocy Muzeów w Wojewódzkiej Bibliotece Publicznej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Łodzi odbyła się pod hasłem „Listy do świata”.

Dużym zainteresowaniem cieszyła się „Strefa Pisania”, w której uczestnicy mogli samodzielnie tworzyć listy inspirowane przygotowanymi przez organizatorów tematami i pytaniami. Powstawały zarówno osobiste refleksje, jak i listy adresowane do bliskich, miejsc, książek czy własnych wspomnień. Kameralna atmosfera oraz możliwość spokojnego pisania sprzyjały wyciszeniu i indywidualnemu doświadczeniu kontaktu ze słowem pisanym.

Integralną częścią wydarzenia była również „Strefa Warsztatowa”, gdzie uczestnicy przygotowywali własnoręcznie zdobioną papeterię i autorskie znaczki pocztowe, poznając estetyczny i materialny wymiar tradycyjnej korespondencji.

W „Strefie Słuchania” prezentowano nagrania fragmentów historycznych i literackich korespondencji interpretowanych przez bibliotekarzy i bibliotekarki. Wśród odczytywanych tekstów znalazły się m.in. listy Vincenta van Gogha do brata Theo, korespondencja Janusza Korczaka, Rainera Marii Rilkego, Zuzanny Ginczanki oraz Antona Czechowa. Uzupełnieniem ekspozycji były rozmieszczone w przestrzeni biblioteki wydruki wybranych fragmentów listów, umożliwiające samodzielną lekturę i refleksję nad różnorodnością doświadczeń zapisanych w korespondencji.

W „Strefie Skarbów Piśmiennictwa” odwiedzający mogli przenieść się w realia średniowiecznego skryptorium, poznając techniki dawnego piśmiennictwa i iluminatorstwa. Zaprezentowano XVIII- i XIX-wieczne dokumenty pergaminowe i papierowe z lakowymi pieczęciami, a także korespondencję wybitnych przedstawicieli literatury, kultury i nauki, m.in. Henryka Sienkiewicza, Władysława Reymonta, Czesława Miłosza czy Ady Sari. 

Tegoroczna Noc Muzeów stała się okazją do prezentacji unikatowych zabytków piśmiennictwa i materiałów archiwalnych o wyjątkowej wartości historycznej oraz dokumentacyjnej. Wśród najcenniejszych eksponatów znalazł się królewski dokument nominacyjny sprzed 239 lat, powierzający Teodorowi Niesiołowskiemu urząd kapelana królewskiego. Dokument sporządzony został przez sekretarza królewskiego, natomiast opatrzono go własnoręcznym podpisem króla Stanisława Augusta Poniatowskiego oraz autentyczną pieczęcią królewską. Ze względu na swoją rangę i wartość historyczną został wyeksponowany w specjalnej oprawie – złotej ramie zwieńczonej koroną.

Szczególne zainteresowanie wzbudziły również materiały archiwalne dokumentujące losy jednostek w XX wieku. Wśród nich znalazła się karta świąteczna z 1968 roku skierowana przez Jadwigę Smosarską – wybitną aktorkę polskiego kina dwudziestolecia międzywojennego – do Antoniego Chomickiego, a także karty pocztowe Franciszka Serafinowicza adresowane do Wandy Wołkowskiej, pisane podczas transportu więźniów z obozu Mauthausen do KL Gross-Rosen w 1944 roku. 

Bibliotekarze i bibliotekarki wystąpili w strojach wypożyczonych z Teatru Wielkiego w Łodzi.

Istotnym elementem wydarzenia było także stworzenie archiwum listów. Osoby odwiedzające bibliotekę mogły zdecydować, czy zabiorą napisane listy ze sobą, czy pozostawią je w bibliotece.

Hol główny zdobił wielki rulon z listami do Biblioteki – główny element interaktywny, na którym uczestnicy mogli dopisywać własne wiadomości, plakaty edukacyjne wprowadzające w temat (definicja listu, rodzaje i różnice między nimi) oraz podwieszane dekoracje – koperty wiszące na suficie, tworzące tematyczny klimat od samego wejścia.

W Dziale Zbiorów Audiowizualnych (Strefa Pisania) znajdowały się maszyny do pisania – stanowiska, na których uczestnicy mogli spróbować swoich sił w tradycyjnym pisaniu. Kącik kaligraficzny zawierał historyczne akcesoria do pisania: tradycyjne pióra oraz kałamarze z atramentem do samodzielnych prób estetycznego pisania.

Sala szkoleniowa (Strefa składania i dekorowania) to warsztatowa przestrzeń przeznaczona do kreatywnego składania listów oraz ich ozdabiania.

W Dziale Udostępniania, Magazynów i Konserwacji Zbiorów  (Strefa słuchania) znajdowały się stanowiska, gdzie uczestnicy mogli odsłuchać nagrań, na których pracownicy biblioteki czytają wybrane listy.

Serdecznie dziękujemy Wam za udział w wydarzeniu!

Fot. Adam Horodecki, Bartosz Niewęgłowski