Informacja – Spotkanie Autorskie z Książką

2026-02-19

    W dniu 19 lutego 2026 roku o godzinie 17:00 w sali widowiskowo-konferencyjnej Wojewódzkiej Biblioteki publicznej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Łodzi (przy ul. Gdańskiej 100/102)  odbędzie się spotkanie autorskie wokół książki „Obrus na stole. Kuchnie i jadalnie łódzkiej burżuazji i zamożnego mieszczaństwa XIX-XX wieku” autorstwa dr Łukasza Grzejszczaka.

Tym razem zapraszamy na wykład dr Łukasza Grzejszczaka pt. „Nie tylko obrus na stole… O  siedzibach i obyczajach łódzkiej burżuazji i zamożnego mieszczaństwa”. Wykład poświęcony będzie siedzibom najzamożniejszych Łodzian, sposobom ich urządzenia, a także obyczajowości i zwyczajom towarzyskim.

   Prezentowana publikacja „„Obrus na stole. Kuchnie i jadalnie łódzkiej burżuazji i zamożnego mieszczaństwa XIX-XX wieku” autorstwa dr Łukasza Grzejszczaka, której współwydawcą jest Biblioteka poświęcona jest obyczajowości łódzkiej burżuazji i zamożnego mieszczaństwa. Te grupy społeczne stworzyły własny, indywidualny styl życia naśladujący panujące od wieków i ugruntowane zasadami savoir-vivru wzorce arystokratycznego zachowania. Dominowała w nich chęć autoprezentacji nie ograniczająca się jedynie do budowania finansowej potęgi danej rodziny, ale przekładająca się na całą sferę życia codziennego, wzory konsumpcji, czy sposoby spędzania wolnego czasu. Istotną rolę odgrywały także spotkania towarzyskie skupione przy wspólnym stole w zaciszu mieszkań, rezydencji, czy majątków ziemskich. Na kartach książki zaglądamy do okazałych reprezentacyjnych kamienic, willi oraz pałaców, wchodząc do dwóch najważniejszych domowych pomieszczeń – kuchni i jadalni. Przyglądamy się na przestrzeni lat 1890-1939 sposobom ich urządzenia i wyposażeniu dobranym zgodnie z zasadami obowiązującej mody oraz stylistyki artystycznej. Czytamy o tym jak kolorystyka  pomieszczeń, meble, bielizna stołowa, porcelana, szkło, zastawa  srebrna i platerowana, zasady etykiety tworzyły oprawę dla wyznaczanych przez rytm dni celebrowanych wówczas spotkań towarzyskich. Reprezentacyjnych ślubnych śniadań, obiadów, czy kolacji przeciągających się często do bladego świtu oraz kameralnych podwieczorków  kryzysowych lat 30. XX wieku. Odnajdujemy tutaj znanych bohaterów, reprezentantów rodzin Scheiblerów, Herbstów, Grohmanów, Poznańskich, Biedermannów, Kindermannów i innych.

Z książki możemy dowiedzieć się również jakie przedmioty artystyczne stanowiły wyposażenie jadalń najzamożniejszych reprezentantów lokalnej społeczności. A przystępna narracja naukowa umiejętnie prowadzi refleksje Czytelnika od mikro do makro historii. Książka jest rzetelną, bogatą w źródła historyczne i ikonograficzne analizą kultury materialnej i życia prywatnego łódzkich elit.

Na publikację składa się wstęp i pięć rozdziałów, w których opisano reprezentacyjne siedziby mieszkalne, pomieszczenia kuchenne i ich wyposażenie, pracę służby domowej, wystrój i wyposażenie jadalń, bieliznę stołową, zastawę porcelanową, szklaną, srebrną i platerowaną, a także łódzkie delikatesy i sklepy spożywcze, w których zaopatrywano się w rozmaite produkty.